Hoewel dit in onze partij waarschijnlijk populair
beleid is, durf ik hierbij discussie te openen over de aangekondigde
erfpachtmaatregelen, die op 22 mei a.s. bij een referendum zullen worden
aangevochten. Zij zijn om twee redenen een uiting van pure willekeur van de
macht en daarom elke democratische partij onwaardig. Graag reacties op onderstaande
opinie.
Ik zal dit keer in Amsterdam niet op Groen Links
stemmen. Ik heb namelijk principiële bezwaren tegen het communistische voorstel
van onze wethouder Van Poelgeest om via het erfpachtstelsel de
waardevermeerdering van onroerend goed af te romen ten bate van de gemeenschap.
Het geval wil dat mijn enige bezit bestaat uit een
pand in Amsterdam (waar ik zelf ook in woon), dat de pech heeft op erfpachtgrond te staan. En dat bovendien voorzover ik er niet zelf woon door de rigide huurbeschermingsregels ver beneden de marktprijs
wordt verhuurd, maar dit terzijde. Ik had de verwachting na mijn dood een
stukje vermogen te kunnen doorgeven aan mijn kinderen (die anders dan ik
nauwelijks in staat zijn geweest pensioenrechten op te bouwen). Misschien dat
zij ooit beleven dat het vrij van huur beschikbaar komt. De gemeente gaat nu
een spaak tussen dit wiel steken.
Er is in het
algemeen best iets te zeggen voor een stukje afdracht van de waardevermeerdering
aan de gemeenschap die deze mede heeft mogelijk gemaakt. Maar toch niet alles!
En om de zoveel jaar weer opnieuw?
Dat is je reinste diefstal. Het gaat dus om de vraag hòe.
Er zitten
volgens mij twee fundamentele onrechtmatigheden in het erfpachtbeleid.
Het eerste is dat de gemeente eenzijdig
naar zich toe rekent. Nergens is er een procedure waarbij de belangen van de
eigenaren worden ingebracht bij de taxaties en beleidswijzigingen in het
erfpachtbeleid. Deze categorie eigenaren is immers een kleine minderheid die
door de meerderheid in de gemeenteraad gemakkelijk kan worden overruled. Het
gaat hier om private rechten, waarbij de ene partij, de gemeente, eenzijdig
beslist in eigen zaak.
De eerste vraag voor een partij als
GroenLinks is dus: is eigendomsrecht ook een mensenrecht, waarbij burgers tegen
willekeur van de overheid beschermd moeten worden of doet dat recht niet mee?
Bedenk even wat voor maatschappij we krijgen waar mijn en dijn niet langer
gelden?
Het tweede is dat de volstrekte willekeur van het beleid
al is ingebakken in het onderscheid tussen erfpachtgrond en de rest van
Amsterdam (en het land). Wat rechtvaardigt de gemeente om een deel van de
huiseigenaren als melkkoe uit te buiten (met als argument dat de waarde van hun
bezit mede te danken is aan de gemeenschap) en de rest, bijvoorbeeld de hele
grachtengordel, grote stukken van sjiek Oud-Zuid (zie gele stukken op het kaartje),
ongemoeid te laten? Voor die panden geldt toch precies dezelfde redenering dat
de omgeving ook op hun bezit afstraalt? Voor herverdeling van welvaart hebben
we een belastingstelsel dat voor iedereen gelijk werkt. Dat doet erfpacht dus
niet.
Hierdoor signaleer ik twee belangrijke rechtsgebreken
in het erfpachtbeleid. Ik vind dat die eerst moeten worden gerepareerd voordat
drastische ingrepen als in de huidige voornemens gerechtvaardigd kunnen worden.
Het is idioot dat we geen grondwettelijke bescherming hebben in dit land tegen
dergelijk beleid, maar bij ontbreken daarvan zou de lokale politiek het niet
moeten willen!
